Boot beladen

Op reis

Je hebt bij Kanowaard of elders leren varen en je wilt met je nieuwe boot ook wel eens een weekend of langer op pad, lekker de natuur in en 's avonds een primitieve barbeque, een uitgebreide zelfgemaakte rijsttafel of een bezoek aan een Italiaans restaurant. Daarna lekker voor je tentje van de sterrenhemel genieten (of de disco in). Het kan allemaal maar je moet wel spullen droog mee en die moeten je bij het varen niet te veel belemmeren. Onderstaand verhaal gaat uit van tochten op zee. Bij vlakwater met kajak of canadees gelden globaal de zelfde regels maar daar kan vaak wat soepeler mee worden omgegaan.

Heb je al ervaring met fiets, motor of wandelvakanties dan ben je erg in het voordeel en kan je vrij vlot de vertaalslag naar kanoën maken. Sowieso word je steeds handiger met inpakken, vaak ga je gedurende een vakantie steeds economischer inpakken.

Ruimte

Een kajak heeft heel veel liters bagageruimte, helaas kan je er slecht bij en de vorm van die ruimte is ook nog redelijk hopeloos. Mag bij een rugzak of fietstassen nog iets uitsteken, bij een kajak kan dat niet. Iets te grote spullen moeten dan helemaal buiten de boot en daarmee zijn ze kwestbaar voor nat worden, verliezen en windvangen. Bovendien zitten ze in de weg bij b.v. reddingen. Harde voorwerpen zoals flesjes en bakjes nemen heel veel meer ruimte in dan flexibele zakjes. Kanokarretjes zijn bijvoorbeeld helemaal ondingen om mee te nemen (maar je kunt bijna nooit zonder).

vergelijk kajak met rugzak en fietstassen
Een kajak heeft in liters meer ruimte dan fietstassen en een rugzak samen.

Droog

Behalve bij eventuele regen is je hele omgeving altijd nat natuurlijk. Zeker als het er op zee wat ruiger aan toe gaat zal je dek regelmatig onder water zitten. Omvallen is ook altijd een optie en het is zonde als je een vakantie af moet breken omdat je slaapzak nat is. Je dekluiken zijn wel waterdicht maar daar kan je niet honderd procent op vertrouwen. Bovendien houd je een handdoek niet droog als je die in de striemende regen met kletsnatte handen onderuit een drijfnatte boot gaat halen. Alles wat echt droog moet blijven kan je beter extra verpakken in waterdichte zakken. Dit gaat zeker op voor je slaapzak en ander textiel.

In een zak van twintig liter past vaak meer in dan twee zakken van twaalf liter. Echter er passen (in liters) veel meer kleine zakken in je boot dan grote. Die twintig liter zak zal vaak slecht door je dekluik passen en je zult meer moeten stampen om die naar binnen te krijgen, waardoor je veel loze ruimte creëert. Bij een niet al te grote zeeboot is een mix van zakken van acht en vijf liter meestal het handigst, een twaalf literzak alleen als het nodig is voor b.v. je slaapzak. Bij een Canadees zijn zestig(!) liter zakken handiger, als ze nog maar te tillen zijn. De zakken zijn te krijgen in diverse kwaliteiten. De gladde plastic zakken en die van dikkere, geweven stof zijn absoluut waterdicht, ook nog na meerdere jaren intensief gebruik.

Je tent, stoeltje en kookgerei zijn bijvoorbeeld iets minder kwetsbaar dan je kleding en je slaapzak. Zelf houd ik het voorluik absoluut droog en de achterpunt voor de iets minder kritische spullen zoals een tent die meestal zeiknat van de ochtenddauw ingepakt wordt. Onderweg zullen natte spullen niet droger worden natuurlijk.

Spullen in je kuip, dus achter je zitje, voor je voeten of onder je knieën worden nat bij omvallen, je kunt ze dan ook simpel kwijtraken en spul onder je knien kan je belemmeren bij uitstappen onder water! Wil (moet) je voor een paar dagen drinkwater mee dan is onder je knieën daarvoor wel de slimste plek vanwege de gewichtsverdeling.

20 literzak past niet
Een zak van 20 liter past slecht door je luik en geeft veel loze ruimte
verschillende zakken
Een verzameling vijf en acht liter zakken in verschillende uitvoeringen en hoogte breedte verhoudingen.
rolsluiting
De rolsluiting is goed waterdicht zolang je er niet te veel in stopt.

Schoon

Voor het meenemen van wasgoed kan je uit twee systemen kiezen, in elke kledingzak kan je een plastik zak stoppen waar je het vuile wasgoed in bewaard, je spullen blijven dan prima georganiseerd in de zelfde zak zitten. Het nadeel is vooral met natte spullen zoals handdoeken, je droge spul zal binnen een paar dagen klam zijn. Steeds meer zakken combineren en de vrije zakken met wasgoed vullen heeft als nadeel dat je altijd moet zoeken wat waar zit. Ook zal dan al je wasgoed vochtig worden en dat is weer niet fijn als je thuis komt. Iemand die het beste idee heeft mag zich melden.

Een gescheurde verpakking koffie, een lekke shampoofles of gekneusd fruit kan je dag behoorlijk verknallen. Alles in de buurt is vies en stinkt. Met beleid verpakken en dat soort spullen bij voorkeur ergens tussen stoppen waar het weinig kwaad kan.

Bereikbaar

Op het water mogen je voor en achterluik niet open, dat tast de zeewaardigheid aan. Op een kanaal of rivier houd je meestal pauze op de wal dus dan is dat geen probleem. Op zee is een zogenaamd dagvak dus wel handig voor spullen waar je onderweg bij wilt kunnen zoals eten, een EHBO setje en een trui of anorak. Noodsignalen en dergelijke heb je natuurlijk in je zwemvest. Zonder dagvak kan je proviand kwijt in je zwemvest, achter je zitje of in een dektas.

De volgorde van inpakken is voor de bereikbaarheid niet wezenlijk belangrijk, in de praktijk gaat toch dagelijks je hele boot leeg. Natuurlijk is het handig als je kanokar en een paar schoenen als laatste in je boot kunnen en als eerstste er weer uit kunnen, door de vorm zal dat meestal niet lukken met die kar. Spulletjes en zakjes die helemaal in de punt gaan kun je beter een touwtje aan vastknopen, dat werkt handiger dan met stokjes poeren of letterlijk je boot leeg schudden.

Ook is het handig als je bij slecht weer makkelijk een handdoek en droge kleren kan pakken, dan kan je het opzetten van je tent uitstellen tot na het douchen en schuilen.

Gewicht

Je boot is ontworpen voor een bepaald maximaal gewicht, bij de fabrikant kan je dat wel vinden. Een te zwaar beladen boot vaart slecht en is mogelijk slecht te redden als er iets mis gaat, een te lichte boot waait alle kanten op, dus dat is ook geen voordeel.

Voor het totaal gewicht moet je naast je eigen gewicht en dat van de boot ook het gewicht van je vaar- en kampeer uitrusting mee rekenen. In de praktijk wil je naast je zelf en de boot liefst zo'n dertig kilo of iets meer over hebben voor uitrusting en bagage. Een paar kilo meer of minder zal je tijdens het varen niet veel van merken, bij het uit het water halen wel en als je het Vlielandse duin over moet dan zeker. Als je tijdens een reis een keer met lege boot vaart is dat toch wel even een verademing, veel kilo's meer of minder merk je dus wel degelijk.

Gewichtsverdeling

Naast al die andere eisen moet je ook nog eens rekening gaan houden met de gewichtsverdeling in je boot. Het principe is niet moeilijk: links en rechts ongeveer gelijk. In het midden zware dingen en de lichtere zaken in de punten. Het gewicht voor en achter min of meer gelijk verdelen.

Veel gewicht in de punten laat je boot meer stampen en veel moeizamer draaien, onderschat dat niet. Met voor of achter meer gewicht is je boot slechter op koers te houden en vaart vaak zwaarder, met veel meer gewicht achter dan voor zal je boot bij zijwind afvallen (met de wind meedraaien), dat is nauwelijks te compenseren. Te veel gewicht aan één kant zal je moeten compenseren met opkanten of stuurslagen.

Kompas

Een heel vervelende eigenschap van een kompas is dat ie de verkeerde richting uitwijst als er metaal in de buurt is. Kookgerei, tentstokken, haringen en die toch al vervelende kanokar zijn dus altijd verdacht, ook al bestaan die dingen voornamelijk uit niet magnetisch aluminium, er zit vaak ook ijzer of staal in verwerkt. Mijn absoluut droge voorluik is dus ook metaalvrij, alleen mijn transistorradio mag helemaal in de voorpunt, die zit daar super droog en meer dan een meter afstand van het kompas.

kompas kompas



Vergelijk de plaatjes:
een simpele sleutel veroorzaakt al bijna 10 graden afwijking, een pannetje nog veel meer.

Dat levert je in ieder geval miscommunicatie op onderweg en dus onderlinge irritatie. Mogelijk ga je er ook nog een boei of aanlandplaats door missen...

Wat neem je mee

Onderweg ga je varen, slapen, wassen, kleden, eten, vermaken en onvoorziene dingen doen.

Bovenstaande lijst is natuurlijk slechts een aanzetje voor je eigen lijst. Om te varen zal je bijvoorbeeld ook kaarten en overnachtingsadressen moeten hebben. Oja, volgens Baden-Powell hoort een goed humeur ook standaard op de lijst :-)

Buiten de boot

Spullen in je boot laten op het dak van de auto of op een trailer is niet verstandig. Natte spullen in je auto is ook geen feest, zeker niet als het zout water is. Zorg dus voor een waterdichte tas of bak voor je natte uitrusting. Zeker als je een ander meerijdt zorg je zelf dat je natte spullen zonder overlast mee kunnen. Voor de rest van je spullen zijn kratten of tassen handig, Ikea tassen passen eventueel ook in je boot, handig als je boot een keer niet naast je tent ligt.

De kanokar behoort tot de standaard uitrusting, zorg voor een exemplaar wat enig gewicht aankan, ook op onverharde paden of zelfs zand. Hoe breder de wielen hoe beter het rijdt maar ook hoe meer nuttige bagageruimte je inlevert. Op zachte ondergrond rollen zachte banden beter dan harde banden. Compromissen maken dus voor die kar.

stalkar
Dit type kar is minder geschikt voor veel bagage en/of langere afstanden. Wel simpel en snel te plaatsen, daardoor voor dagelijks gebruik warm aanbevolen.
reiskar
Het meest gangbare model voor meerdaagse reizen. De spanband onder het scharnier voorkomt inklappen, twee spanbanden, voor en achter de kuip is nog veiliger.
strandkar
Eigen ontwerp strandkar voor een brandingboot met uitrusting. De brede, zachte banden doen het in mul zand beter dan harde of smalle banden.

Een leuke tip

artikel in Peddelpraat